Bij leaseauto’s worden meetkastjes meestal geplaatst op initiatief van de werkgever. “Maar als de gebruiker ook privéritten maakt en die gegevens niet goed worden afgeschermd, wordt feitelijk de wet op de privacy overtreden”, vertelt Sandra Molenaar, directeur van VZR. “Wij hebben zo’n twee jaar geleden om tafel gezeten met veel aanbieders van ritregistratiesystemen en hebben samen een keurmerk voor dat soort systemen ontwikkeld. Wij zaten vooral in dat overleg vanwege het privacy-aspect.”

Keurmerk

Het overleg heeft geleid tot de Stichting Keurmerk RitRegistratieSystemen. Systemen komen voor het keurmerk in aanmerking als zij onderscheid kunnen maken tussen zakelijke en privéritten en privégegevens kunnen afschermen. Er is afgesproken dat aanbieders van deze systemen gebruikers adviseren over het aspect van privacy. De VZR heeft samen met een privacyexpert een model-privacyverklaring opgesteld, waarmee werkgever en werknemer kunnen vastleggen welke data door wie gebruikt mogen worden en met welk doel.

Bij zestig procent heeft de werkgever initiatief genomen, in dertig procent van de gevallen was dit de werknemer zelf.

Maar hoe verloopt dit in de praktijk? De VZR heeft dat onderzocht onder vijfentwintighonderd gebruikers van een ritregistratiesysteem. Doel van het onderzoek was om na te gaan of de privacy van de gebruiker wordt gerespecteerd. “We hebben onder andere gevraagd wie het initiatief heeft genomen tot registratie. Bij zestig procent is dat de werkgever, in dertig procent van de gevallen heeft de werknemer zelf het initiatief genomen. Dat is wel ongeveer wat we verwachtten. Gebruikers hebben de gegevens nodig voor bijvoorbeeld de belastingaangifte.”

Ook is gevraagd hoe gebruikers aankijken tegen het registreren van gegevens. De meesten hebben daar geen bezwaar tegen, als de privacy maar is gewaarborgd. Veel gebruikers zouden het ook prettig vinden als zij zelf iets hebben aan de geregistreerde gegevens. De moderne auto is immers een soort computer geworden waar heel veel informatie uit gehaald kan worden.

Onduidelijkheid over afspraken

De meeste leaserijders vinden het dus prima als ritgegevens worden geregistreerd, zo lang de privacy niet in het geding komt. Maar juist dat punt is vaak onduidelijk. Ongeveer de helft van de ondervraagden heeft daar namelijk geen goede afspraken over gemaakt met de werkgever. Die zou de werknemer goed moeten informeren welke gegevens worden geregistreerd en wat daarmee wordt gedaan, maar vaak gebeurt dat niet.

“Meestal is dat geen kwade wil van de werkgever, maar is men zich gewoon niet bewust dat dit besproken zou moeten worden”, zegt Molenaar. “Daarom hebben wij het modelcontract opgesteld, waarin staat beschreven wie wat mag doen met welke data. Maar in de praktijk is men zich nog onvoldoende bewust dat je dit met elkaar moet bespreken en vastleggen.

“Meestal is dat geen kwade wil van de werkgever, maar is men zich gewoon niet bewust dat dit besproken zou moeten worden.”

Werkgever verzaakt

De aanbieders van registratiesystemen met een keurmerk hebben weliswaar afgesproken dat zij hierover informatie geven, maar niet iedere aanbieder heeft een keurmerk. Ook als er een keurmerk is laat de werkgever het in praktijk helaas vaak verzanden. En als een werknemer hier specifiek naar vraagt krijgt die niet altijd goede informatie van de werkgever. Meestal niet uit onwil, maar uit onwetendheid.”

Belang van privacy

Met het onderzoek wil de VZR het belang van het privacyaspect bij ritregistratie benadrukken. Met als boodschap voor alle partijen: wees je er van bewust en maak goede afspraken. “Ook dat hoort bij goed werkgeverschap”, aldus Molenaar.